kozmofol

kıvrımlı vondelpark’a yeni kimlik

Posted in amsterdam, kent mobilyası, park, yarışma by enip on 16 Tem 2009

Bilbao Bahçe Festivali‘ne bakarken keşfettiğim Anouk Vogel, tam da soyismine uygun bir projesiyle gözüme çarptı. Amsterdam’daki Vondelpark’ın yeni kent mobilyaları için 2007’de açılan yarışmada birincilik ödülünü kazanan Vogel, yeni park elemanlarının tasarımında alandaki flora ve faunadan esinlenmiş. Yaratılan motiflerin giydirildiği mobilyalar İngiliz romantizmine de referans veriyor.

55_lamp02

55_3-lamps

55_bench

55_bench-sides55_kiosk02

55_bench-lamp

Vondelpark, Amsterdam için bir Central park, bir Hyde Park bize göre Yıldız Parkı niteliğinde ve kentte Van Gogh Müzesi’ni de içine alan Museumplein’a çok yakın bir bölgede konumlanıyor. 1800’lü yıllarda bahçe mimarisinde Serpentine Style (Kıvrımlı) olarak adlandırılan stilde tasarlanmış.

serpentine__165xserpentine style

18. yy’ın başlarında Goethe ve Rousseau’yu da kapsayan Avrupalı yazarların beğenisini kazanmış ve aydınlanma devrinin bahçe sanatı olarak görülmeye başlamış Serpentine Style. Bunun en büyük sebebi de seleflerine nazaran en doğal hatlara, içeriğe sahip olan bahçe stili olması. Bu doğaldan kasıt ne peki? Eğimli çizgiler, yumuşak geçişler, doğal haline bırakılan tasarlanmamış bölümler baştan sona keskin hatlarla tasarlanmış Barok, Rönesans, Klasik ya da Neoklasik bahçe stillerinden açıkça ayıran özellikler. 18. yy başından sonra bu “doğaya dönüş”ün bahçe sanatına hakim olduğu prensipler salt Serpentine’la kısıtlı kalmıyor; ardından gelen Gardenesque, Picturesque, Mixed, Arts&Crafts ile devam ediyor ve Soyut ve Post-modern stillerle günümüze uzanıyor.*

plattegrond

vondelpark plan

Bu yüzden Vondelpark tüm estetiği, temsiliyetiyle önemli örneklerden biri. Sanırım yıl sonundan itibaren ziyaretçilerini, yeni mobilyalarıyla gençleşen kimliğiyle ağarlayacak. Bu arada; bir parkın kent mobilyaları için yarışma açılması müthiş bir fikir, Maçka Demokrasi Parkı ve Yıldız Parkı gibi İstanbul’un kent parklarına da keşke benzer fikirler geliştirilse. Hem yarışmayla oluşacak gündemle tasarım kültürümüzü tartışırız hem de yeşil alan kullanımına dikkat çeker, önemini hatırlamış oluruz. Kağıt üzerinde “ekolojik” etiketlemelerle olmayacak bu iş.

——-

*Bahçe stilleriyle ilgili ayrıntılı bilgi şurda.

Reklamlar

Hafif Maharetler 3

Posted in amsterdam, atölye by enip on 24 Oca 2009

1 hafta sonunda grupların işleri okulun avlusunda sergilendi. Adriaan Beukers ve grup yürütücüleri eşliğinde sonuç ürünlerin değerlendirmesi yapıldı. Kimi işler süper fonksiyonel ama ağırken, kimileri süper hafif ama işlevsizdi. Öte yandan ağırlıktan kendini taşıayamayan, bir “happening” misali kısa sürede yıkılan projeler bizimkinden ibaret değildi. Örneğin bu muhteşem insan figürlerinden oluşan heykeli akıllı yürütücüleri sunum sırasında ipini keserek ne kadar ayakta durabildiğini bir şovvari sergilediler, alkışlar eşliğinde. Balondan iglo workshopun iyi projelerinden biriydi. Balon dolu plastik sütunlardan oluşan üçgen prizma sonuçta ödül alan projelerdendi. Panaromik görselde “ortanın solu”na denk koordinatlarda görülebilen köprülü kubbe ise ince bambulardan örüldü. Bana göre tüm workshopun en iyi projesi olan bu çalışma, o kadar hızlı üretildi ki, grup ikinci gün büyük strüktürü tamamlamıştı bile. Toplam ağırlığının 3 kg civarı olduğunu sunum sırasında söyleyen grup elemanlarında Fransız Sara, sunum sırasında bir de hafiflik temalı bir monolog dahi sergiledi. İskeletle ya da malzemeyi ek malzemeyle sertleştirmeden ayakta tutmanın yolunu araştıran gruplardan biri, yalnızca spot aydınlatma kullanarak ince folyo kağıdı ayakta tutmayı başardılar. Yere sabitlenen folyo hem aydınlatmanın yarattığı ısıyla oluşan hava akımı sayesinde ayakta duruyor hem de sabit ve katı bir strüktür olmanın ötesinde dinamizmi sunuyordu.


Akademinin avlusu, geçtiğimiz cuma sergi hevesiyle okulu ziyaret edenler için bir çöplüğü andırıyordu ama yine de master öğrencilerinin “temel tasarım” hevesi ve emeği okunabiliyordu. Sergi önümüzdeki hafta da gösterimde olacak.




Hafif Maharetler 2

Posted in amsterdam, atölye by enip on 24 Oca 2009

Bizim grubun işlerine gelince… İkinci gün, yapılan eskiz maketlerden 2 tanesi üzerine odaklanılmaya karar verildi. Biri benim de dahil olduğum, tek bir düzlemde açılan simetrik kesikler ve kesikler sayesinde ortaya çıkan ortoganal geometriye sahip strüktür. Diğeri ise esneme ve gerilmeyi araştıran, biri geçici ve esnek diğeri kalıcı ve hafif olmak üzere 2 ayrı katmandan oluşan büyük boru.

Çalıştığımız ince sünger malzeme, su bazlı yapıştırıc ve üzerine epoksiyle sertleştirilerek ayakta durması sağlandı.




2 katmanlı strüktür de ise iskelet olarak kullanılan plastik borular, çapları hesaplanıp, ara desteklerle sabitlendikten sonra, çeşitli kumaşlar ve ince plastikler denenerek (doku, geçirgenlik, destekleyici malzemeyle tepkimeye girme vb.) kaplandı. En iyi çalışan malzeme olarak sık dokulu koton kumaş seçildi ve tüm iskelet bununla kaplandı. Aynı şekilde tutkal ve epoksi kullanılarak sabitlenen malzeme, donduktan sonra iskeletin çıkartılmasıyla ayakta bir süre durabildi. 3 dakika sonra ise gururuyla yıkıldı.



Hafif Maharetler 1

Posted in amsterdam, atölye by enip on 24 Oca 2009

Güz döneminde Haliç Kültür Vadisi projesinde beraber çalıştığımız Academie van Bouwkunst Amsterdam’dan (Amsterdam Mimarlık Akademisi)aldığımız davet sonucu okulun her yıl farklı içerik ve davetli bir yürütücüyle gerçekleştirdiği 2 atölyeden biri olan kış workshopuna Türkiye’den 4 öğrenci olarak katıldık. Bu yılki çalışmanın yürütücülüğünü üstlenen Prof Dr. Adriaan Beukers Delft Üniversitesi Uçak Uzay Fakültesi’nde öğretim görevlisi. Aynı zamanda çok disiplinli bir araştırma geliştirme grubu olan Composit Structures and Design (Kompozit strüktürler ve Tasarım) grubunun da başı olan Beukers’in grubuyla beraber odaklandığı araştırma konusu özellikle uçak teknolojisinde kullanılan hafif ve kompozit malzemeler.

Atölye çalışmasının da araştırma konusu olan “hafif malzemeler” ve kompozit üretim biçimleri 1 hafta boyunca çoğunluğu Akademi’nin kendi öğrencileri olan, bizim dahil olduğumuz küçük bir kısmı da Fransa, İngiltere, İskoçya, Norveç, Lihtenştayn ve Danimarka’dan katılımcı olarak gelen yüksek lisans öğrencileri tarafından farklı malzemeler ve teknik kapasiteleri incelenerek ve çeşitli modeller üreterek incelendi.

1 hafalık çalışmanın nihai ürününün minimum 2 m yüksekliğinde ve 2 kişiyi içine alabilecek kapaitede olması gerekiyordu. Her biri 2 yürütücüyle çalışan toplam 13 grup ilk 3 gün boyunca küçük modeller ve üreterek malzemelerin esnekliğini ve taşınabilirliğini inceledi. Direngenliği olmayan malzemelerle tasarlanan sonuç ürünlerinin strüktürel direnç kazanmaları ve kendi kendilerini taşıyabilir olmalarının sağlanması esas olduğu için ilk yapılan çalışmalar tamamen malzemeyi tanıma ve başka malzemelerle birlikte çalışabilirliğinin denenmesi üzerineydi. İlk 3 gün boyunca ortaya çıkan küçük modellerden gruplar tarafından biri ya da ikisi seçilip çalışmanın geri kalanında seçilen modellerin 1/1 ölçekte inşası üzerine çalışıldı.

Bir süredir ve Bir Süre Daha

Posted in amsterdam by enip on 13 Oca 2009